Paket Arıcılık

Bal Arılarında Toplama Davranışı

arisatisi 12 Şubat 2019

0 5.262 dakika okundu

Polen Toplama: Polenin bitkiden alınması sabah saatlerinde başlar ve günün geç saatlerine kadar devam eder. Çiceğe konan vücuduna bulasan çicek tozlarını dil, ön ve orta ayaklarını kullanarak topak haline getirir. Bunun için önce ön ayaklarla polen keseleri açılır. Serbest hale gelmiş olan polen tanecikleri, çiçeğin nektarı ile ya da bal kabarcığı ile ıslatılır.

Böylece polen topakları oluşturulur. Polen topakları, arka bacaklarda bulunan polen sepetlerinde depolanır. Yüzlerce çiçeği dolaşarak oluşturulan ve kovana getirilen polen topakları, kovan içi hizmetleri yapan gene işçi arılara aktarılır. Genç işçi arılar tarafından bunlar mandibula yardımı ile parcalanır ve bal ilave edilerek petek gözlerine başarıyla sıkıştırılır.

Bal Arılarında Toplama Davranışı

Arıların polen taşıma işi, nektar taşıma uğraşısı kadar fazla zaman almaz. Polen kaynaklarının cinsine göre, her seferinde kovana taşına, polen miktarı da değişmektedir. Bir kovana 500 gr polen taşınması için 4500-6500 adet arının sadece polen taşıyıcılık görevi yapması gerekir. Bir arı her seferinde koloniye 12-29 mg polen taşımaktadır.

Nektar Toplama: Arılar bal oluşturmak için çiçeklerden nektar toplarlar. Bu olay pek çok faktör tarafından kontrol edilmekle birlikte, özellikle uçuş mesafesinin bunda önemli bir rolü vardır. Genç (1990)’e göre, anlar saatte 25-29 km hızla uçabilirler ve uçuş sırasında çok fazla enerjiye ihtiyaç duyarlar. Eğer bir işçi arının kan şekeri % 1’den az ise bu arının uçması mümkün değildir. Bir koyanın nektar kaynağına olan uzaklığı uçuş süresini etkilemekte-dir. Bir arının nektar topladığı uzaklık bazen 3-4 km ‘yi bulur.

Ekonomik olan mesafe, 1.5 km’den daha kısa olan uzaklıklardır. Nektar kaynağının kovana uzak olduğu mesafelerde, anlar aldıkları nektarın bir bölümünü kovana dönerken yolda harcarlar ve başlangıçta yükleri ağır olduğu için hızlı uçamazlar.

Nektar miktarı, bitki çeşidine, sıcaklığa ve günün belirli saatlerine göre değişir. Ayrıca bitki çiçeklerinin tek olması veya birleşik yapıda olması ya da tabla çiçek yapısında olmasına göre de nektar miktarı değişir. 5 milyon tekil çiçek ziyaret edilerek 1 kg nektar kovana getirilebilir. Günlük sefer sayısı ise, nektar kaynağının yakınlığına ve zenginliğine göre değişir. Ortalama uçuş süresi 27 dakika olup tarlacı anlar günde 10-17 defa sefer yaparlar. Günlük çalışma süresi 6-10 saat arasında değişmektedir. Bir tarlacı arı ortalama olarak her seferinde 50-55 mg nektar taşıyabilir. Bunun % 50-80’i sudur. Genellikle toplanan nektarın ancak % 35’i bala dönüştürülmektedir.

Orta büyüklükteki bir kolonide 60.000 işçi arı vardır. Bunların 1/3 ‘ü yani 20.000 adedi tarlacıdır. Günlük sefer sayısı ortalama 10 kabul edilirse, günde toplam 200.000 sefer yapmış olurlar ve toplam 10-20 milyon çiçeği ziyaret ederler. Bu süre zarfında toplanan 10 kg nektardan 3.5 kg bal üretilir.

Yapılan bu balın 1 kg’ını kendileri için kullanırlar. Tarlacı arılar getirdik-leri nektarı doğrudan petek gözlerine koymayıp kovan içi hizmetleri yapan genç işçi arılara aktarırlar. Balı olgunlaştıran genç işçi arılar ürünü petek gözlerine depolarlar. Genç işçi arılar, nektar suyunu uçurarak içine çeşitli enzimler ilave ederler ve bal olarak depolarlar.

Propolis Toplama

Propolis, bitkilerin tomurcuk ve kabuklarının altında bulunan yapışkan, reçine yapısında olan maddelerdir. Kovana propolis taşınmayı, havaların serin olduğu ilkbahar ve sonbaharda daha fazla olmaktadır. Soğuk iklim kuşağında arıların kovana daha fazla propolis taşıdıkları bilinmektedir.

Arıların propolis toplayabilmeleri için yeterli sıcaklığın olması gerekir. Propolis taşıyan işçi arı, ağız parçaları ile bitkilerden kopardığı salgıları ön ayakları yardımıyla arka ayaklarında bulunan polen sepetlerine yerleştirir. Sepet dolunca kovana dönen arılar bir yere tutunurlar ve boşaltma işini yapan arılar tarafından propolis alınır ve parçalar halinde uygun yerlere taşınır.

Bazen yapışkanlığını azaltmak için bir miktar mum ile karıştırılır. Arılar propolisi; koyanın delik ve çatlak yerlerini kapatmada, dışarıya atılamayan böcek, sarımsak vb. gibi yabancı maddelerin üzerini kaplamada, çerçeveleri birbirine bağlamada, petek gözlerini cilalamada ve temizlemede, uçuş deliklerini daraltmada ve bazı bulaşıcı hastalıklara karşı koruyucu olarak kullanırlar.

Kolonideki en temel ihtiyaçlardan biri de sudur. Ergin arıların günlük su ihtiyaçları kesin olarak bilinmemekle beraber bu gereksinim hava sıcaklığı ve mevsime bağlı şekilde değişmektedir.
Steve Jobs

Su Toplama

Kolonideki en temel ihtiyaçlardan biri de sudur. Ergin arıların günlük su ihtiyaçları kesin olarak bilinmemekle beraber bu gereksinim hava sıcaklığı ve mevsime bağlı şekilde değişmektedir.

Kovana taşınan su;

1. Koyanın orantılı nemini ayarlamada,

2. Yavruların ve arıların özellikle yaz aylarında artan su ihtiyacının karşılanmasında,

3. Granüle olmuş (şekerlenmiş) veya petek gözlerinde depolanmış olan Kalın yumuşatılmasında,

4. Kovan sıcaklığını dengede tutmak için kullanılır. Bir arının kovana getirdiği su miktarı yaklaşık 18 arıya yeterlidir. Kovana gelen arılar getirdikleri suyu 2-3 arıya aktardıktan sonra diğer taşıyıcı arılara yaptıkları danslarla suyun yerini belirtirler. Yapılan araştırmalar, suyun sıcaklığının kaynak tercih açısından önemli olduğunu ortaya koymuştur. Arıların % 85’i ılık suyu, soğuk suya tercih etmektedirler.

Arılar bal oluşturmak için çiçeklerden nektar toplarlar. Bu olay pek çok faktör tarafından kontrol edilmekle birlikte, özellikle uçuş mesafesinin bunda önemli bir rolü vardır.

Suyun sıcaklığı 10-45°C ‘ler arasında olduğu sürece saka arıların kaynak ayrımı yapmadığı saptanmıştır. Soğuk suyun yavrulara hemen verilmediği ve ısınması için bekletildiği anlaşılmıştır. Normal bir koloninin su ihtiyacı yaklaşık 200 gr civarındadır.

Hava sıcaklığının çok yüksek olduğu dönemlerde kovanda su depolandığı tespit edilmiştir. Suyun depolanması, peteklerin en üst kısmında bulunan petek gözlerinde olmaktadır. Burada sıcak hava ile temas eden su buharlaşır ve soğuyan hava ile rutubet aşağıya iner ve kovan içi soğutulmuş olur.

Arıların bir kaynaktan su alma süresi yaklaşık 1 dakikadır. Saka arılar günde 50-100 sefer yaparlar ve her seferde ortalama 50 mg su taşırlar.

Doğaroğlu’na göre durgun veya akarsular bazen içerdikleri çeşitli kimyasal maddeler, gübre, tarımsal ilaç atıkları ve hastalık etmeni mikroorganizmalar yüzünden su taşıyan arılarda çeşitli zehirlenmelere, bağırsak enfeksiyonlarına ve ölümlere neden olmaktadır.